صفحه در حال بارگذاري ....
اطلاعاتي درباره سايت جغرافياي انساني قاين جغرافياي فرهنگي قاين جاذبه هاي توريستي قاين تاريخچه قاين جغرافياي طبيعي قاين بازگشت به صفحه اصلي سايت

: منازل قديمي


با توجه به شرایط اقلیمی قاینات که شبهای بسیار سرد زمستانی و روزهای گرم تابستانی را بهمراه دارد . اعتقادات دینی .فرهنگ بومی . نوع اشتغال و طبقات اجتماعی مردم برساخت مساکن تاثیر گذار بوده ومعماری ویژه ای در ساخت خانه های قدیمی ایجاد نموده که امروزه متاسفانه درمعرض تخریب و فراموشی است ونسل امروز و آینده ما را از آنچه بوده بی خبر خواهند ماند.

 

  • سر در ساختمان

  • بصورت ایوانی بوده که درب اصلی در وسط آن قرار داشته و کف درب خانه از سطح کوچه پایین تر و دو طرف در دو سکوونمای سر در معمولا طرحهای برجسته هندسی که با گچ بطرز زیبایی تزیین می شد.

     

  • درب ساختمان

  • درب اصلی با دو لنگه چوبی در میان یک چهار چو ب قرار می گرفت و بر روی هر یک دو کوبه «یکی مخصوص مردان ویکی مخصوص زنان »وهرکدام صدایی خاص داشت که با صدای آن صاحبخانه جنسیت میهمان پشت در را تشخیص می داد . بر روی در تزئینات گوناگونی وجود داشت که ضمن استحکام زیبایی خاصی بدان می بخشید.بعضی درها قفل زلفی داشته که بازنجیر دو لنگه به چهار چوب بسته می شد برخی درها ازپشت با قفل چوبی بزرگ بنام کلندر و توسط یک کلید چوبی بسته می شد.

     

  • هشتی

  • پس از درب اصلی وارد هشتی شده هشتی منازل 6.8یا 12ضلعی بودو سقف آن گنبدی و در اطراف آن سکوهایی از خشت داشت . برخی خانه ها بجای هشتی راهرویی داشته که با یک پیچ به درب حیاط می رسید تا از بیرون داخل منزل دیده نشود .کف این راهرو یا هشتی با سنگ مشته فرش می شد.

     

  • حیاط منزل

  • حیاط معمولا از کف کوچه پایین تر بود زیرا خاک موردنیاز برای ساخت منزل از همان محل برداشت می شد. اندازه حیاط در خانه ها متفاوت و دروسط آن چند باغچه ساخته می شد . در قسمتی از منزل پایابی بود که با چند پله به کاریز میرسید تا آب مورد نیاز را از آن تامین کنند.

     

  • صوفه ها

  • در اغلب منازل معمولا دو صوفه یکی درسمت شمال برای تابستان و یکی در سمت جنوب برای زمستان بود . چون مدت زمان آفتابگیری صوفه شمالی کمتر بود هوایش سردتر و صرفه جنوبی زمان آفتابگیری بیشتری داشت درزمستان گرمتر وبدین جهت نقش صوفه ها وکاربرد آنان برای استراحت وخنکی در تابستان و گرمی در زمستان و رابط بین اتاقها حائز اهمیت بود . جلوی صوفه ها را شاه نشین می گفتند بعضی صوفه ها بالکن داشته که جایی با صفا جهت استراحت و استفاده از هوای خنک صوفه بود .در اطراف صوفه طاقچه هایی برای نگهداری لوازم دیده می شد. د ردو سمت هریک از صوفه ها اتاقهایی بودند که در فصل تابستان وزمستان بعنوان اتاق نشیمن «مهمانخانه زمستانی یا تابستانی »مورد استفاده قرار گرفته و پنجره های این اتاقها معمولا مشبک گچی بود.

     

  • اتاقها

  • خانه ها اغلب چهار ضلعی و با سقف گنبدی که در زیر نیم دایره سقف دورادور آن فرورفتگی نسبتا بزرگ محرابی شکل بنام در اتاق با تعدادی طاقچه جهت نگهداری لوازم کوچک مثل قرآن .فانوس و...داشت برخی طاقچه ها درب داشته ومحل نگهداری اسناد و پول بود که بدان گنجه می گفتند بخاری اتاقها به شکل شومینه های امروزی بود . در وسط گنبد سوراخی جهت تهویه هوا داشته که اصطلاحا بدان خول می گفتند . این سوراخ درزمستان بسته و درتابستان توسط بادگیرهای چهار طرفه باد بدرون اتاق هدایت می شد. کف بعضی اتاقها سوراخ وجود داشت تا در زمستان با نصب کرسی جایگاه آتش باشد.
    در انتهای بعضی خانه ها اتاقکی بود که به آن پستو می گفتند. این اتاقک «صندوق خانه » در آن تعدادی کندوک یا خمره های بزرگی گلی برای نگهداری گندم . جو و آرد بود . اگر جلوی این اتاقک را تیغه می کردند بدان پر خو می گفتند .از دیگر اماکن جنبی منازل مطبخ. اصطبل . دستشویی . کاهدان .محلهای نگهداری طیور .گاوه .الاغ .گوسفندان و ..بود.

     

  • بنای تاریخی منزل کربلایی اسحاق «قارنی »

  • بنای منزل قارنی در مرکز شهر قاین و در انتهای کوچه سنگی واقع شده این بنا مربوط به اوایل دوره قاجاریه ومعمار آن کربلایی اسحاق قارنی بود .
    پلان بنا مستطیلی در ابعاد 46*30متر که سه دانگ آن وقف است .ایوانهایش شرقی و غربی و اتاقهای آن در اضلاع شمالی و جنوبی است دو برج در ضلع جنوبی داشته که کاملا سالمند اما اصطبل .مطبخ.حمام.در ضلع شرقی آن تخریب شده ایوان ورودی توسط یک هشتی به حیاط مرتبط است ایوان زمستانی در ضلع شرقی واقع که دو اتاق در دو طرف ایوان و دو اتاق در پشت آن قرار دارد.
    این بنا از لحاظ معماری و تزئینات بسیار غنی و ارزش هنری آن بالا است گچبریهای مختلف و زیباییهای گل و بوته بیانگر ارزش تاریخی و اهمیت آن است . این اثر به شماره 3460در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است .

     

  • منزل میر (موقوفه ملا محمد)

  • بنای منزل میر در بافت قدیمی شهر قاین واقع است .با توجه به شواهد موجود از قبیل فرم معماری .تزیینات. مصالح و ساخت بنا به دوره زندیه باز می گردد. اما آثاری نیز از معماری سبک قاجاریه و پهلوی در آن مشاهده می شود. مساحت خانه حقیقی تقریبا 1560متر مربع است . این بنا دوایوانی ساخته شده و پلان نامنظم دارد .ورودی اصلی خانه در ضلع شرقی قرار دارد که شامل پیشخوان . هشتی و دالانهای ورودی است . این بنا دارای 4صحن است . اندرونی بنا شامل فضاهای مختلف نشیمن .ایوان زمستانی وتابستانی . مطبخ. فضاهای پشت ایوان و صحن می باشد . و در ضلع جنوبی بنا دارای ایوان . اتاق پشت ایوان . دو ایوانچه دو اشکوبه در دو سو ومطبخ میباشد که تقریبا ویران شده است این اثر به شماره 4804در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است .

     

  • منزل افشاری

  • منزلی قدیمی در روستای باراز متعلق به آقای افشاری که تقریبا همزمان با تاریخ مسجد باراز در سال 1075هجری ساخته شده است . این منزل دارای ارزش معماری و تاریخی است که به دست یکی از استاد کاران اصفهانی بنام استاد فرخ بنا گردید . ارسی ها ی این بنا که متاسفانه از بین رفته است از اصفهان باشتر بدانجا حمل شده و هاونی مفرغی که تاریخ 1060و عمل استاد قاسم بر روی آن نوشته شده و هنوز دست صاحب این منزل نگهداری می شود . تاریخ 1060ه-ق بر روی این هاون سند مکتوبی است که همزمانی ساخت این بنا را با مسجد قدیمی باراز ثابت می کند .
    سبک ساختمانی این منزل با گچبریها و اجاق زیبای آن بسیار شبیه به منازل دوره قاجاریه می باشد. این بنا دارای ارزش معماری . تاریخی و فرهنگی بوده در لیست آثار تاریخی سازمان میراث فرهنگی ثبت گردیده است .

     

  • منزل صبوحی  

  • کره از روستاهای آباد وپرآب دامنه های رشته کوه باراز می باشد . در این روستا منزلی قدیمی همانند منزل افشاری وجود دارد که متعلق به آقای صبوحی است . یکی از چشمگیر ترین بخشهای این منزل اتاق مرکزی یا شاه نشین است که در طبقه فوقانی واقع شده و به وسیله مقرنسهای گچ بری و قابهاونوارهای استامپی تزئین گردیده است . سقف این اتاق به وسیله تیرهای چوبی پوشیده شده چون نوع تزئینات ومعماری این بنا شبیه به منزل افشاری میباشد احتمالا این دو به دست یک معمار ساخته شده است . در روستای کره علاوه بر این بندی قدیمی وجود دارد که احداث آن به گذشته های دور می رسد زیرا شالوده آن با مصالح سنگ و ساروج است و برای ذخیره سازی آب چشمه ای است که از سینه که می جوشد . در کنار این بند قدیمی مقبره ای می باشد که با فرم چلیپایی ازمصالح  سنگ ملات گل شده پرس و جو برای تعیین هویت صاحب مقبره بی نتیجه بود .

     

  • منزل اقبالی آرین شهر

  • منزل اقبالی در قسمت غربی آرین شهر واقع شده که با توجه به فرم معماری تاریخ احداث بنا مربوط به دوره قاجاریه می باشد . این بنا دارای پلانی با ابعاد مختلف است ورودی منزل بایک سردر تزئین شده از آجرهای نقشدار بوده که توسط دالانی با پیچ نود درجه به حیاط منزل دسترسی می یابد. حیاط مربعی و درچهار طرف آن اطاق ها با فرم های مختلف ساخته شده است . ایوان اصلی بنا در جبهه شمال غربی قرار دارد اختلاف اتاقها با کف حیاط 50سانتی متر است . در پشت اتاق نشیمن زمستانی سه فضای نامتقارن دیده می شود که درگذشته محل سرایداری بوده است . دور تا دور حیاط و سردر ورودی بنا تزئینات زیبای آجری است . به لحاظ تزئینات زیبای آجری در بنا و با توجه به ارزش تاریخی و معماری آن ضرورت ثبت این اثر در فهرست آثار ملی احساس می شود.

     

  • منزل صفرزاده در آرین شهر

  • این منزل در قسمت جنوب آرین شهر و درفاصله 50متری قلعه قرار گرفته و از اطراف توسط منازل مسکونی محصور شده است . با توجه به نوع معماری و سند منزل بنا مربوط به دوره قاجاریه می باشد.
    حیاط منزل دارای پلان مربعی که چهار طرف آن اطاقهایی با فرمهای مختلف ساخته شده است . صحن حیاط آجر فرش بوده و تمامی فضاها از کف حیاط 25سانتی مترارتفاع دارد . تزئینات بنا و گچ بری های داخل حیاط بسیار ساده است . مصالح بکار رفته در بنا کاه گل . سیم گل . خست . ماسه .گچ و آجر می باشد.این منزل ازنظرکالبدی و ایستایی در وضعیت مطلوبی بسر می برد و بجز درب ورودی که دستخوش تغییر شده اصالت خود را حفظ نموده است .

     

  • سنگهای تابوت

  • سنگ قبرهای تابوت مانند یکی در جلوی مسجد  جامع قاین که روی آن صاف شده برخی نوشته ها شامل نام چهارده معصوم و شش بیت شعر دارد در قسمتی از کتیبه نام اعلی حضرت پادشاه الوصل الی جواد الاله امیر معز الدین خلیل اله آمده است .

     

  • گورهای دسته جمعی

  • قبرهایی در برخی گورستانها دیده می شودکه به سردابه معروفند . این سردابه ها در زیر زمین خانه هایی از سنگ و ساروج به طرز زیبایی گچکاری شده و آرامگاههای خانوادگی اند که در گذشته بازماندگانشان روزها وحتی شبها در آن محل به یاد اموات خویش قرآن تلاوت می نمودند.

     

    لينكهاي جغرافیای گردشگری

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    | تاريخچه | زعفران | زرشك | قلعه كوه | ابوذر | مسجد جامع | ابوالمفاخر | قاين 86| يادگار قديم | درباره ما |

    Send mail to ghahraman co with questions or comments about this web site.
    Copyright © 2007